ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ
«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»
ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΔ΄ΜΑΤΘAIOY
6 Σεπτεμβρίου 2026
«Οἱ δὲ ἀμελήσαντες ἀπῆλθον· ὁ μὲν εἰς τὸν ἴδιον ἀγρόν, ὁ δὲ εἰς τὴν ἐμπορίαν αὐτοῦ» (Ματθ. 22,5).
Υπάρχουν λέξεις μέσα στο Ευαγγέλιο που, ενώ είναι μικρές σε έκταση, αποκαλύπτουν ολόκληρο το δράμα της ανθρώπινης σωτηρίας. Μία από αυτές είναι η λέξη «ἀμελήσαντες». Είναι όμως μια λέξη που περιγράφει με ακρίβεια τη μεγαλύτερη ίσως πνευματική ασθένεια της εποχής μας: την αδιαφορία απέναντι στην πρόσκληση του Θεού.
Στην σημερινή παραβολή του βασιλικού γάμου, ο Κύριος παρουσιάζει έναν βασιλιά που ετοιμάζει το γαμήλιο δείπνο για τον υιό του. Το τραπέζι είναι στρωμένο, όλα έχουν ετοιμαστεί με βασιλική μεγαλοπρέπεια και οι προσκεκλημένοι καλούνται να συμμετάσχουν στη χαρά. Η εικόνα αυτή δεν είναι παρά η εικόνα της Βασιλείας του Θεού. Ο Πατέρας προσκαλεί κάθε άνθρωπο να μετάσχει στη ζωή Του, να γίνει κοινωνός της αγάπης Του, να γευθεί τη χαρά της σωτηρίας. Κι όμως, το Ευαγγέλιο δεν μας λέει ότι οι προσκεκλημένοι εξεγέρθηκαν ούτε ότι αρνήθηκαν ευθέως τον βασιλιά. Δεν βλασφήμησαν, δεν τον ειρωνεύθηκαν, δεν αρνήθηκαν την ύπαρξή του. Έκαναν κάτι πολύ πιο συνηθισμένο και γι’ αυτό πολύ πιο επικίνδυνο: αμέλησαν!!! Η αμέλεια δεν κάνει θόρυβο. Δεν συγκλονίζει τη συνείδηση όπως μια μεγάλη αμαρτία. Έρχεται αθόρυβα, σχεδόν ανεπαίσθητα. Ο άνθρωπος δεν αισθάνεται ότι απομακρύνεται από τον Θεό. Νομίζει ότι απλώς αναβάλλει. Η αναβολή γίνεται συνήθεια και η συνήθεια μετατρέπεται σε τρόπο ζωής. Ούτε η εργασία ούτε η μέριμνα για την οικογένεια είναι κακές. Κακό γίνεται όταν καταλαμβάνουν ολόκληρη την καρδιά του ανθρώπου και δεν αφήνουν χώρο για τον Θεό.
Εδώ βρίσκεται και ο μεγάλος πειρασμός της εποχής μας. Η μεγαλύτερη σύγχρονη παγίδα του διαβόλου δεν είναι άλλη παρα η μέριμνα που οδηγεί στην αμέλεια! Δεν αρνούμαστε τον Χριστό· απλώς δεν Του αφιερώνουμε χρόνο. Δεν λέμε ότι δεν πιστεύουμε· απλώς η πίστη μας μένει χωρίς καρπούς, πάντοτε κάτι άλλο προηγείται. Η προσευχή αναβάλλεται για το βράδυ και το βράδυ δεν γίνεται ποτέ. Η εξομολόγηση μετατίθεται «για όταν ηρεμήσουν τα πράγματα». Η Θεία Λειτουργία παραχωρεί τη θέση της σε άλλες υποχρεώσεις. Το Ευαγγέλιο μένει κλειστό στο ράφι. Και όλα αυτά συμβαίνουν όχι επειδή ο άνθρωπος αποφάσισε να εγκαταλείψει τον Θεό, αλλά επειδή έμαθε να ζει χωρίς να Τον βάζει πρώτο. Ο διάβολος του αρκεί να ψιθυρίζει καθημερινά στον ανθρωπο μία μόνο λέξη: «αύριο». Αύριο θα μετανοήσεις. Αύριο θα συγχωρήσεις. Αύριο θα εξομολογηθείς. Αύριο θα προσευχηθείς περισσότερο. Και αυτό το «αύριο» γίνεται ο πιο ύπουλος εχθρός του «σήμερα» της σωτηρίας.
Ο Θεός όμως δεν παύει να καλεί. Η πρόσκλησή Του δεν εξαντλήθηκε στην παραβολή. Συνεχίζεται κάθε ημέρα και κάθε Θεία Λειτουργία είναι μια νέα πρόσκληση στο βασιλικό δείπνο της Ευχαριστίας. Κάθε λόγος του Ευαγγελίου είναι μια καινούργια πρόσκληση προς τη σωτηρία. Το ερώτημα δεν είναι αν ο Θεός μάς καλεί. Το ερώτημα είναι αν εμείς έχουμε ακόμη διάθεση να ακούσουμε τη φωνή Του μέσα στον θόρυβο της καθημερινότητας. Δεν είναι τυχαίο ότι οι Πατέρες της Εκκλησίας θεωρούν την αμέλεια ως την απαρχή κάθε πνευματικής πτώσεως. Δεν είναι μόνο μία κακή συνήθεια· είναι μία κατάσταση κατά την οποία η ψυχή παύει να αγρυπνεί. Γι' αυτό και ολόκληρη η ασκητική παράδοση της Εκκλησίας μιλά για τη νήψη, για τη διαρκή εγρήγορση του ανθρώπου απέναντι στη χάρη του Θεού. Ο χριστιανός δεν είναι εκείνος που δεν πέφτει ποτέ· είναι εκείνος που δεν επιτρέπει στην αμέλεια να νεκρώσει την καρδιά του. Όταν η καρδιά πάψει να διψά για τον Χριστό, τότε όλα συνεχίζουν να λειτουργούν εξωτερικά, αλλά εσωτερικά αρχίζει να επικρατεί η πνευματική ερημία. Η ζωή αποκτά δραστηριότητα, αλλά χάνει το νόημά της. Υπάρχει κίνηση, αλλά όχι πορεία προς τη Βασιλεία. Αυτό είναι ίσως το πιο επίκαιρο μήνυμα του σημερινού Ευαγγελίου. Δεν ζούμε σε μια κοινωνία που έχει μάθει να ζει σαν να μην Τον χρειάζεται. Κάθε Θεία Λειτουργία είναι μια νέα πρόσκληση στο γαμήλιο δείπνο του Αρνίου. Κάθε φορά που ακούμε το «Μετὰ φόβου Θεοῦ, πίστεως καὶ ἀγάπης προσέλθετε», ο ίδιος ο Βασιλεύς μάς καλεί να καθίσουμε στο τραπέζι Του.
Αδελφοί μου, ο καθένας μας οφείλει σήμερα να θέσει στον εαυτό του μερικά ειλικρινή ερωτήματα. Ποιο είναι το δικό μου «χωράφι»; Ποια είναι η δική μου «εμπορία»; Τι είναι εκείνο που απορροφά τόσο πολύ την καρδιά μου ώστε να μην αφήνει χώρο για τον Θεό; Μήπως η εργασία; Μήπως η φιλοδοξία; Μήπως η άνεση; Μήπως ακόμη και η υπερβολική ενασχόληση με πράγματα που δεν έχουν αιώνια αξία; Η παραβολή δεν μας καλεί να εγκαταλείψουμε τις ευθύνες μας αλλά να αποκαταστήσουμε τη σωστή ιεράρχηση των πραγμάτων. Όταν ο Χριστός γίνει το κέντρο της ζωής μας, τότε και η εργασία, και η οικογένεια, και οι υποχρεώσεις μας αποκτούν αληθινό νόημα και ευλογία.
Η παραβολή του βασιλικού γάμου τελειώνει με μία εικόνα γεμάτη ελπίδα. Η αίθουσα τελικά γεμίζει. Ο Θεός δεν παύει ποτέ να καλεί. Η αγάπη Του δεν εξαντλείται από τις δικές μας αρνήσεις ούτε κουράζεται από τις αναβολές μας. Μέχρι την τελευταία στιγμή της ζωής μας η πρόσκληση παραμένει ανοιχτή. Αυτό όμως δεν πρέπει να μας οδηγήσει σε εφησυχασμό, αλλά σε ευγνωμοσύνη και μετάνοια. Ας μην επιτρέψουμε, λοιπόν, να γραφεί και για εμάς ο πιο θλιβερός ίσως λόγος αυτής της παραβολής: «οἱ δὲ ἀμελήσαντες ἀπῆλθον». Ας μην αφήσουμε την αμέλεια να γίνει ο σιωπηλός κλέφτης της σωτηρίας μας. Ας ανταποκριθούμε σήμερα, τώρα, στην πρόσκληση του Χριστού. Γιατί η μεγαλύτερη νίκη του ανθρώπου δεν είναι να κατορθώσει πολλά πράγματα στον κόσμο, αλλά να μη χάσει τον γάμο της Βασιλείας. Αμήν.
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ
«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»
ΚΥΡΙΑΚΗ ΠΡΟ ΤΗΣ ΥΨΩΣΕΩΣ
(Ιωαν. 3, 13-17)
13 Σεπτεμβρίου 2026
«Οὐ γὰρ ἀπέστειλεν ὁ Θεὸς τὸν Υἱὸν αὐτοῦ εἰς τὸν κόσμον ἵνα κρίνῃ τὸν κόσμον, ἀλλ’ ἵνα σωθῇ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ» (Ἰω. γ΄ 17).
Ο λόγος αυτός του Κυρίου στην σημερινή Ευαγγελική περικοπή αποτελεί μία από τις ωραιότερες και πιο παρηγορητικές αποκαλύψεις του Ευαγγελίου. Μέσα σε μία μόνο πρόταση συνοψίζεται ολόκληρο το μυστήριο της θείας οικονομίας. Ο Χριστός δεν κατέβηκε στη γη για να γίνει ο αμείλικτος δικαστής του ανθρώπου, ούτε για να αυξήσει τον φόβο και την αγωνία του. Ήρθε για να τον αναζητήσει, να τον σηκώσει από την πτώση του, να τον θεραπεύσει και να τον οδηγήσει και πάλι στην κοινωνία με τον Θεό Πατέρα.
Δυστυχώς, πολλές φορές οι άνθρωποι δημιουργούμε μέσα μας μια παραμορφωμένη εικόνα του Θεού. Τον φανταζόμαστε σαν έναν αυστηρό δικαστή που κρατά στα χέρια Του έναν κατάλογο με τα σφάλματά μας και περιμένει την κατάλληλη στιγμή για να μας καταδικάσει. Μια τέτοια αντίληψη όμως δεν γεννά αγάπη προς τον Θεό· γεννά φόβο. Δεν οδηγεί στη μετάνοια· οδηγεί στην απόγνωση. Δεν ελκύει τον άνθρωπο προς την Εκκλησία· τον απομακρύνει.
Ο Χριστός ήρθε ακριβώς για να καταρρίψει αυτή την ψευδή εικόνα. Με κάθε Του λόγο και με κάθε Του πράξη μας αποκάλυψε ότι ο Θεός είναι Πατέρας γεμάτος ευσπλαχνία. Γι' αυτό και η πρώτη Του κίνηση απέναντι στον αμαρτωλό δεν είναι η απόρριψη αλλά η πρόσκληση. Δεν είναι η καταδίκη αλλά η συγχώρηση. Δεν είναι ο θάνατος αλλά η ζωή. Αρκεί να θυμηθούμε τη γυναίκα που συνελήφθη επ' αυτοφώρω να μοιχεύει (Ιωαν. 8, 1-11). Όλοι είχαν ήδη αποφασίσει την καταδίκη της. Οι πέτρες ήταν έτοιμες να πέσουν επάνω της. Ο μόνος Αναμάρτητος, ο μόνος που πραγματικά είχε δικαίωμα να την κρίνει, δεν την καταδίκασε. «Οὐδὲ ἐγώ σε κατακρίνω· πορεύου καὶ μηκέτι ἁμάρτανε». Δεν δικαιολόγησε την αμαρτία της, αλλά έσωσε τον άνθρωπο. Ο Χριστός μισεί την αμαρτία, αλλά αγαπά βαθιά τον αμαρτωλό. Το ίδιο βλέπουμε και στην παραβολή του Ασώτου Υιού (Λουκ. 15, 11-32) . Ο πατέρας δεν περιμένει τον γιο του για να του απαριθμήσει τα λάθη του. Τρέχει πρώτος να τον αγκαλιάσει. Δεν αρχίζει με επίπληξη, αλλά με αγάπη. Η μετάνοια του παιδιού συναντά μια καρδιά που συγχωρεί. Έτσι ενεργεί πάντοτε ο Θεός απέναντι στον άνθρωπο που επιστρέφει κοντά Του.
Γι' αυτό και η σωτηρία που προσφέρει ο Χριστός δεν είναι μια απλή νομική αθώωση αλλά είναι θεραπεία. Η Εκκλησία πάντοτε μιλούσε για τον Χριστό ως «Ιατρό των ψυχών και των σωμάτων». Ο γιατρός δεν επισκέπτεται τον ασθενή για να τον επιπλήξει επειδή αρρώστησε. Πλησιάζει με ενδιαφέρον, αναζητεί το τραύμα και προσπαθεί να το θεραπεύσει. Έτσι ακριβώς ενεργεί και ο Κύριος. Δεν έρχεται να πληγώσει ακόμη περισσότερο τον πληγωμένο άνθρωπο, αλλά να του χαρίσει την ίαση της ψυχής.
Το μήνυμα αυτό είναι εξαιρετικά επίκαιρο και για εμάς που συχνά γινόμαστε κριτές σφετεριζόμενοι την εξουσία του Δίκαιου Κριτή! Ζούμε σε μια εποχή όπου όλοι εύκολα κρίνουν τους πάντες. Τα κοινωνικά δίκτυα, οι συζητήσεις, ακόμη και οι καθημερινές μας σχέσεις, πολλές φορές μετατρέπονται σε ένα διαρκές δικαστήριο. Με μία λέξη, μία φωτογραφία ή μία πληροφορία σπεύδουμε να χαρακτηρίσουμε, να καταδικάσουμε και να απορρίψουμε τον συνάνθρωπό μας. Είμαστε δυστυχώς αυστηροί με τους άλλους και επιεικείς με τον εαυτό μας! Όμως ο χριστιανός δεν καλείται να συμμετέχει σε αυτή τη νοοτροπία. Καλείται να βλέπει πίσω από την αμαρτία τον άνθρωπο, πίσω από την πτώση την εικόνα του Θεού που περιμένει να αναστηθεί. Ο Άγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης συμβούλευε με απλότητα: «Μην κοιτάς το σκοτάδι· άναψε ένα κεράκι». Με άλλα λόγια, μην αναλώνεσαι στην κατάκριση του άλλου· γίνε εσύ φορέας του φωτός του Χριστού. Αυτό αρχίζει από τις πιο απλές στιγμές της καθημερινότητάς μας. Στην οικογένεια, όταν αντί της αυστηρής κριτικής προσφέρουμε συγχώρηση. Στην εργασία, όταν ενθαρρύνουμε αντί να ειρωνευόμαστε. Στην ενορία, όταν προσευχόμαστε για τον αδελφό μας αντί να σχολιάζουμε τις αδυναμίες του. Η έμπρακτη αγάπη είναι η πιο αυθεντική ομολογία πίστεως και όχι η κατάκριση! Εκεί φαίνεται ότι ο Χριστός δεν κατοικεί μόνο στα χείλη μας, αλλά και στην καρδιά μας.
Αδελφοί μου, ναι ο Χριστός θα έρθει πράγματι κατά τη Δευτέρα Παρουσία ως δίκαιος Κριτής όμως στην πρώτη Του έλευση ήρθε να προσφέρει τη σωτηρία σε κάθε άνθρωπο και εξακολουθεί να χτυπά την πόρτα της καρδιάς μας!Όχι για να μας φοβίσει αλλά για να μας αγκαλιάσει. Ας Του ανοίξουμε, ας αγωνισθούμε ώστε και η δική μας ζωή να γίνει μία ζωντανή μαρτυρία του ελέους Του. Τότε οι άνθρωποι που θα μας συναντούν δεν θα αντικρίζουν πρόσωπα που καταδικάζουν, αλλά μαθητές Εκείνου που «οὐκ ἦλθε ἵνα κρίνῃ τὸν κόσμον, ἀλλ’ ἵνα σωθῇ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ». Αμήν.
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ
«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»
ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΨΩΣΙΝ
(Μαρκ. 8,34-9,1)
20 Σεπτεμβρίου 2026
Η αληθινή σχέση με τον εαυτό μας! «Απαρνησάσθω εαυτόν»
Στη σημερινή Ευαγγελική περικοπή ο Κύριος μας λέει: «Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθείτω μοι.» (Μαρκ. 8,34)
Τι σημαίνει όμως «ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν» ;
Οι περισσότεροι άνθρωποι μιλούν για τις σχέσεις τους με τους άλλους. Με τον σύζυγο. Με τα παιδιά. Με τους φίλους. Με τους συνεργάτες. Υπάρχει όμως μία σχέση που καθορίζει όλες τις υπόλοιπες. Η σχέση με τον εαυτό μας.
Αν δεν έχει κανείς ειρήνη μέσα του, δεν μπορεί να έχει ειρήνη με κανέναν. Γι' αυτό ο διάβολος προσπαθεί να διαστρέψει ακριβώς αυτή τη σχέση.
Ο σύγχρονος κόσμος από την μια άκρη λατρεύει τον εαυτό του! Αν προσέξει κανείς τα μηνύματα που ακούμε καθημερινά, όλα περιστρέφονται γύρω από μία φράση: «Να αγαπάς τον εαυτό σου.» Από μόνη της δεν είναι λανθασμένη. Το πρόβλημα αρχίζει όταν αυτή η αγάπη γίνεται αυτολατρεία. Όταν ο άνθρωπος πιστεύει ότι ο κόσμος υπάρχει για να τον υπηρετεί, όταν θεωρεί ότι το θέλημά του είναι υπέρτατος νόμος όταν δεν ανέχεται καμία θυσία, καμία παραχώρηση, καμία υπακοή, καμία συγχώρηση. Τότε ο άνθρωπος δεν αγαπά τον εαυτό του. Λατρεύει το εγώ του. Και το εγώ είναι ένας πολύ σκληρός αφέντης. Δεν χορταίνει ποτέ. Όσο περισσότερο το τρέφεις, τόσο περισσότερο απαιτεί.
Υπάρχει και το άλλο άκρο όμως! Υπάρχουν άνθρωποι που δεν αγαπούν καθόλου τον εαυτό τους. Νιώθουν ανάξιοι, ζουν με ενοχές, δεν συγχωρούν ποτέ τα λάθη τους, δεν πιστεύουν ότι αξίζουν την αγάπη του Θεού. Κι αυτό όμως δεν είναι ταπείνωση. Είναι ένας άλλος τρόπος με τον οποίο το εγώ κυριαρχεί και πάλι. Γιατί και τότε ο άνθρωπος δεν κοιτάζει τον Χριστό. Κοιτάζει διαρκώς τον εαυτό του.
Τι σημαίνει λοιπόν «ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν»; Σημαίνει να πάψω να έχω κέντρο της ζωής μου τον εαυτό μου. Δεν σημαίνει ότι παύω να υπάρχω. Δεν σημαίνει ότι χάνω την προσωπικότητά μου ή γίνομαι καρπαζοεισπράκτορας. Σημαίνει ότι παύω να είμαι το κέντρο του σύμπαντος. Ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής στον περί αγάπης λόγο του λέγει ότι η ρίζα κάθε αμαρτίας είναι η φιλαυτία δηλαδή η αρρωστημένη αγάπη προς τον εαυτό. Όχι η φυσική φροντίδα αλλά η εγωιστική προσκόλληση. Η φιλαυτία γεννά την υπερηφάνεια, τη φιλοδοξία, τη φιλαργυρία, την κατάκριση, τη μνησικακία. Όλα ξεκινούν από ένα «ΕΓΩ».
Ποια είναι όμως η αληθινή αγάπη προς τον εαυτό μας ;
Ο Χριστός δεν απαγορεύει να αγαπάμε τον εαυτό μας. Αντίθετα, λέει: «Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν.» (Κατά Λουκά 10,27). Δηλαδή θεωρεί δεδομένο ότι ο άνθρωπος αγαπά φυσιολογικά τον εαυτό του. Το ερώτημα είναι: Τι σημαίνει πραγματική αγάπη; Αγαπώ τον εαυτό μου όταν του δίνω ό,τι επιθυμεί; Ένας γονιός αγαπά το παιδί του όταν του αγοράζει κάθε παιχνίδι; Όχι. Το αγαπά όταν λέει και «όχι». Όταν το παιδαγωγεί, όταν το προστατεύει ακόμη κι από τις επιθυμίες του. Το ίδιο ισχύει και για τον εαυτό μας. Δεν τον αγαπάμε όταν τον αφήνουμε να παρασύρεται από κάθε πάθος. Τον αγαπάμε όταν τον οδηγούμε προς τον Θεό. Η αληθινή φροντίδα του εαυτού μας είναι όταν τον οδηγούμε ως ψυχή και σώμα προς τον Θεό! Το σώμα είναι ναός του Αγίου Πνεύματος. Γι' αυτό ο χριστιανός φροντίζει την υγεία του. Ξεκουράζεται, τρέφεται σωστά, επισκέπτεται τον γιατρό, γυμνάζεται, δεν αδιαφορεί για τον εαυτό του. Όμως δεν κάνει το σώμα θεό. Δεν ζει μόνο για την εμφάνιση. Δεν μετρά την αξία του από τον καθρέφτη
Πότε λοιπόν αυτά τα όρια της αγάπης προς τον εαυτό μας γίνονται αμαρτία; Όταν για να σωθώ εγώ πληγώνω τους άλλους. Όταν για να πετύχω εγώ αδικώ τους άλλους. Όταν για να νιώσω άνετα απομακρύνομαι από τον Θεό. Όταν αρνούμαι κάθε θυσία. Όταν η άνεσή μου γίνεται πιο σημαντική από την αγάπη. Εκεί σταματά η υγιής αγάπη και αρχίζει η φιλαυτία.
Ο Σταυρός είναι αυτός που θεραπεύει το «εγώ».
Ο Χριστός δεν είπε μόνο: «Απαρνησάσθω εαυτόν.» Είπε αμέσως μετά: «Καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ.» Ο σταυρός είναι το φάρμακο του εγωισμού. Ας κάνουμε σήμερα έναν μικρό έλεγχο.
- Με στενοχωρεί υπερβολικά όταν δεν με επαινούν;
- Θέλω πάντα να γίνεται το δικό μου;
- Θυμώνω όταν κάποιος με διορθώνει;
- Δεν αντέχω να ζητήσω συγγνώμη;
- Ζω μόνο για την άνεσή μου; Αν απαντούμε «ναι», τότε ο Χριστός δεν μας ζητά να μισήσουμε τον εαυτό μας αλλά να ελευθερωθούμε από το εγώ που μας έχει φυλακίσει!
Αδελφοί μου, η μεγαλύτερη παγίδα δεν είναι να αγαπήσουμε πολύ τον εαυτό μας, ούτε να τον μισήσουμε. Η μεγαλύτερη παγίδα είναι να κάνουμε τον εαυτό μας το κέντρο της ζωής μας.
Ο Χριστός μάς καλεί να αγαπήσουμε τον εαυτό μας αλλά να πολεμήσουμε τη φιλαυτία, όχι την ανθρώπινη αξία μας. Να σταυρώνουμε καθημερινά το εγωιστικό μας θέλημα, ώστε να αναστηθεί μέσα μας ο νέος άνθρωπος. Διότι τότε εκπληρώνεται το μεγάλο παράδοξο του Ευαγγελίου: όταν ο άνθρωπος παύει να ζει μόνο για τον εαυτό του, τότε για πρώτη φορά βρίσκει τον αληθινό εαυτό του μέσα στο πρόσωπο του Χριστού. Αμήν.
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ
«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»
ΚΥΡΙΑΚΗ Α΄ΛΟΥΚΑ
(Λουκ. 5,5-11)
27 Σεπτεμβρίου 2026
«Καὶ ἀποκριθεὶς Σίμων εἶπεν αὐτῷ· Ἐπιστάτα, δι’ ὅλης τῆς νυκτὸς κοπιάσαντες οὐδὲν ἐλάβομεν· ἐπὶ δὲ τῷ ῥήματί σου χαλάσω τὸ δίκτυον» (Λουκ. 5,5).
Η ευαγγελική περικοπή της θαυμαστής αλιείας είναι από τις πιο ανθρώπινες και συγκινητικές σκηνές της Καινής Διαθήκης. Ο Πέτρος δεν μιλά ως άνθρωπος που δεν γνωρίζει το αντικείμενό του. Είναι έμπειρος ψαράς. Όλη τη νύχτα εργάστηκε, κουράστηκε, δοκίμασε κάθε δυνατό τρόπο, αλλά το αποτέλεσμα ήταν απογοητευτικό: «οὐδὲν ἐλάβομεν». Άδεια τα δίκτια! Και τότε εμφανίζεται ο Χριστός και του ζητά κάτι που, με τα ανθρώπινα δεδομένα, φαίνεται παράλογο. Να ξαναρίξει τα δίχτυα, μεσ΄ στο μεσημέρι πλέον, όταν κάθε έμπειρος ψαράς γνωρίζει ότι δεν είναι η κατάλληλη ώρα. Ο Πέτρος θα μπορούσε να αντιδράσει. Θα μπορούσε να πει: «Εσύ είσαι διδάσκαλος· εγώ γνωρίζω τη θάλασσα». Αντί γι’ αυτό όμως, απαντά με μία φράση που άλλαξε ολόκληρη τη ζωή του:
«Ἐπὶ δὲ τῷ ῥήματί σου χαλάσω τὸ δίκτυον». Δεν στηρίζεται πλέον στη δική του εμπειρία, αλλά στον λόγο του Χριστού.
Στη σύγχρονη εποχή η λέξη «υπακοή» συχνά παρεξηγείται. Πολλοί την ταυτίζουν με την υποταγή, με την κατάργηση της προσωπικότητας, της αξιοπρέπειας, της προσωπικής ελευθερίας ή με μια τυφλή αποδοχή εντολών. Όμως το Ευαγγέλιο παρουσιάζει κάτι εντελώς διαφορετικό. Η υποταγή γεννιέται από τον φόβο. Η υπακοή γεννιέται από την εμπιστοσύνη. Η υποταγή επιβάλλεται η υπακοή εμπνέεται . Η υποταγή καταργεί την προσωπικότητα. Η υπακοή την ολοκληρώνει. Η υποταγή υποδουλώνει τον άνθρωπο, η υπακοή τον ελευθερώνει! Ο Χριστός δεν εξαναγκάζει ποτέ κανέναν. Δεν πιέζει τον Πέτρο να υπακούσει. Του προτείνει. Ο Πέτρος είναι απολύτως ελεύθερος να αρνηθεί. Και ακριβώς επειδή είναι ελεύθερος, η υπακοή του αποκτά ανεκτίμητη αξία. Γι' αυτό και στην Ορθόδοξη πνευματική ζωή η υπακοή δεν αποτελεί δουλεία αλλά έκφραση αγάπης. Είναι η ελεύθερη επιλογή να εμπιστευθώ περισσότερο τον Θεό παρά τον περιορισμένο τρόπο με τον οποίο εγώ βλέπω τα πράγματα.
Δεν είναι λίγες οι φορές που ο Χριστός μάς καλεί να κάνουμε πράγματα που ξεπερνούν την ανθρώπινη λογική.
Η λογική λέει: «Αν σε αδίκησαν, ανταπόδωσε». Ο Χριστός λέει: «Συγχώρησε».
Η λογική λέει: «Φρόντισε μόνο τον εαυτό σου». Ο Χριστός λέει: «Αγάπα και τον εχθρό σου».
Η λογική λέει: «Κράτησε για σένα ό,τι έχεις». Ο Χριστός λέει: «Δώσε».
Η λογική λέει: «Δεν αλλάζεις πλέον». Ο Χριστός λέει: «Πάντα μπορείς να μετανοήσεις». Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Χριστός μάς καλεί να ενεργούμε παράλογα. Μας καλεί όμως να υπερβούμε τα στενά όρια της ανθρώπινης λογικής, ώστε να εισέλθουμε στη σοφία του Θεού. Εκεί όπου τελειώνει η δική μας βεβαιότητα, αρχίζει πολλές φορές το θαύμα του Θεού.
Ο άνθρωπος πιστεύει συνήθως ότι είναι ελεύθερος όταν κάνει πάντοτε αυτό που θέλει. Το Ευαγγέλιο αποκαλύπτει μια βαθύτερη αλήθεια. Ελεύθερος δεν είναι εκείνος που ακολουθεί κάθε επιθυμία του, αλλά εκείνος που μπορεί να εμπιστευθεί τον Θεό περισσότερο από τον ίδιο του τον εαυτό, δεν έχει στήριγμα τον αδύναμο εαυτό του αλλά τον Παντοδύναμο Θεό. Ο Πέτρος εκείνη τη στιγμή ελευθερώνεται από την αυτάρκειά του. Δεν είναι πλέον δέσμιος της αποτυχίας του ούτε της επαγγελματικής του εμπειρίας. Αφήνει χώρο στον Θεό να ενεργήσει. Και τότε τα δίχτυα γεμίζουν τόσο πολύ, ώστε αρχίζουν να σκίζονται.
Πόσες φορές και στη δική μας ζωή επιμένουμε να κρατούμε σφιχτά τα «δίχτυα» της προσωπικής μας βεβαιότητας! Θέλουμε να ελέγχουμε τα πάντα, να εξηγούμε τα πάντα, να προβλέπουμε τα πάντα. Και όμως, πολλές φορές ο Θεός περιμένει απλώς να Του πούμε: «Κύριε, δεν το καταλαβαίνω, αλλά επειδή το λες Εσύ, θα το κάνω». Να ΄ναι ευλογημένο!
Το θαύμα της περικοπής τελικά δεν είναι τα πολλά ψάρια που έπιασε ο Πέτρος. Το μεγαλύτερο θαύμα είναι ότι ένας άνθρωπος εμπιστεύθηκε τον Χριστό περισσότερο από τον εαυτό του και από εκείνη τη στιγμή ο Πέτρος δεν έγινε μόνο επιτυχημένος ψαράς. Έγινε μαθητής. Και λίγο αργότερα έγινε Απόστολος. Κάθε αληθινή πνευματική πρόοδος αρχίζει πάντοτε με αυτή τη μικρή αλλά καθοριστική φράση: «Ἐπὶ δὲ τῷ ῥήματί σου...» που αλλιώς εκφράζεται και με το: «Να ΄ναι ευλογημένο!»
Ας τολμήσουμε λοιπόν να εμπιστευθούμε τον λόγο του Χριστού περισσότερο από τους λογισμούς μας. Τότε η υπακοή παύει να είναι βάρος και γίνεται η μεγαλύτερη έκφραση ελευθερίας. Και τότε ο Θεός μπορεί να γεμίσει τα άδεια «δίχτυα» της ζωής μας με την ευλογία, τη χάρη και την παρουσία Του.
π.Χ.Κ.